Dr. Abiyyi Ahimad badhaasa noobeelii nagaa injifachuun dippiloomaasii Itiyoophiyaaf humna

OBN Onk  27, 2012 – Ministirri Muummee Dr. Abiyyi Ahimad badhaasa noobeelii nagaa injifachuun dippiloomaasii Itiyoophiyaaf humna ta’eera.
Akaaluu Baqqalaatiin qindaa’e.
Ministeerri Dhimma alaa waggaa tokkoo fi walakkaa darbee kaasee xiyyeeffannaan kan inni irratti hojjetaa ture dippiloomaasii lammiirrattiidha.
Kuni ammoo lammiileen bakka jiranitti mirgi isaanii eegamee kabajaan akka jiraatan gochuuf hojjetamaa ture.
Dubbii Himaan Ministeera Dhimma Alaa Itiyoophiyaa Obbo Nabiyaat Geetaachoo akka jedhanitti, biyyoota Afriikaa gara garaa fi biyyoota giddu gala Bahaa keessa lammiileen Itiyoophiyaa akka jiraatan ibsan.
lammiileen kunneen karaa seera qabeessaa fi seeraan alaas faddaltootan gowwomfamanii hojiif biyyoota kanneen keessa akka jiraatanis ibsaniiru.
Kara fedheenis ta’ee lammiileen yeroo socho’anii biyyoota gara garaa keessa jiraatan yeroo rakkoon irra gahu isaan baraaruuf ni hojjetama.
Kanas kan hojjetan Imbaasiiwwanii fi waajjira Qoonsilawwan Jeneraalaa keenyadhas jedhan, Obbo Nabiyaat. Gama kanaan Jibuutii, Sudaan, Libaanos, Sawud Arabiyaa fi Yaman irraa lammiileen hayyama isaaniin akka deebi’an hojjetamaa turee jira.
Torban lamaan darban qofa keessa Sawud Arabiyaarraa lammiileen keenya mana hidhaa biyya sanaatti dararaan irra gahaa ture 800 taa’an hiikamuun gara biyya isaaniitti akka deebi’an himaniiru. Lammiileen gara biyyoota kanneenitti hojiif yeroo socho’anis mirgii fi kabajni isaanii eegamee seera qabeessaan akka deemaniifis mootummoota biyyoota kanneenii waliin waliigalteerra akka gahame ibsaniiru.
Akka Fakkeenyattis Sawud Arabiyaa,Yunaaytid Arab Emireet, Kaataar, Kuweet fi Joordan waliin waliigalteerra gahamuu Obbo Nabiyaat Geetaachoo himan.
Imala gara Baahireenitti godhamufis hojii walfakkataan hojjetamaa jira jedhan. Faayidaan waliigaltee kanaas, lammiileen gara biyyoota kanneenii yeroo dhaqan waliigaltee mallatteessuun karaa Ejensoota hojjetaa qaxaraniin seera qabeessa ta’anii akka deeman gargaaraas jedhaniiru.
Kunis Imbaasonni keenya lammiilee keenya iddoo jiran beekanii, kaffaltiin akkamii akka kaffalamuu fi yerootti kaffaltii isaanii argatiiniru moo hin arganne kan jedhu adda baasuuf akka gargaaru Obbo Nabiyaat himan.
Mirgi isaa eegamaa jira moo hin jiru kan jedhu hordofuuf murteessaa akka ta’es dubbatan. Dippiloomaasii Diinagdee Hojii Ministerri Dhimma Alaa qabatee hojjetu keessaa tokko dippiloomaasii diinagdeeti.
Gama dippiloomaasii diinagdee kanaanis Abbootiin qabeenyaa biyya alaa hojii invastimentii keessatti hirmaachuun ofis fayyadanii biyyas akka fayyadan, oomishni Itiyoophiyaa gabaa akka argatu, tuuristoonni iddoo hawwata tuuriizimii Itiyoophiyaa daawwachuun galiin madde jireenyi ummataa akka jijjiiramuuf hojjetamaa jira.
Gama kanaanis tibba darbe keessa jilli Ministira Muummee Itti aanaa Obbo Dammaqaa Mokonniin durfamu, dureeyyii Itiyoophiyaa waliin gara Italii fi Firaansi dhaquun carraawwan Itiyoophiyaa keessa jiru irratti ibsa laataniiru.
Kanaanis bu’aan argamee jira jedhan, Obbo Nabiyaat Geetaachoo. Imbaasonni keenyaas dippiloomaasii diinagdee kana hojii isaanii ijoo godhachuun irratti hojjetaa jiru. Dippiloomaasii Nagaa Ministirri Muummee Dr.Abiyyi Ahimad erga gara aangootti dhufanii hojiin isaan adda durummaan hojjetan, waldhabdee Eertiraa fi Itiyoophiyaa hiikuu ture. Biyyoonni lamaan wal-waraanuun gama lachuunuu lubbuun bahe, qabeenyi barbadaa’ee waggoota 20 oliif waraanni jiraachuu baatus nagaan hin turre.
Jarsummaan kan dadhabame Dr.Abiyyi Ahimad akkuma gara aangootti dhufaniin hiikuuf akka hojjetan waadaa galanii waadaa sanas gochaan mirkaneessaniiru.
Nageenyi Eertiraa fi Itiyoophiyaa giddutti bu’e, biyyoota lamaan qofa osoo hin taane Gaanfa Afriikaarrattis nagaan akka buhu miirri waliin hojjechuu fi obbolummaa akka dagaagu akka gargaares Obbo Nabiyaat himaniiru.
Eertiraan, Jibuutiifi Somaaliyaa faanas walitti dhufeenya ishee akka haaressitu carraa akka uumes himan.
Mormii ummataa Sudaanitti ka’een boodas haalli naannichaa yaaddessaa akka ture kan yaadachiisan Dubbii Himaan kun, hojii dippiloomaasii Itiyoophiyaan hojjetteen fiixee bittinnaa’urra kan turte Sudaan mootummaa ce’umsaa hundeessuun nageenyi ishee deebi’ee jira jedhan. Itiyoophiyaan kana kan hojjettu dura teessuu IGAD ta’uu ishee qofaan osoo hin taane, rakkoon biyyoota ollaatti mudatu kallattiinis ta’e al-kallattiin ishees ni dhaqqaba.
Kanaaf imaammanni dhimma alaa Itiyoophiyaa nagaa fi misooma olloota isheef xiyyeffannoo kennee hojjeta.
Ministirri Muummee Dr.Abiyyi Ahimad badhaasa noobeelii nagaa injifachuun ammoo dippiloomasii Itiyoophiyaaf humna guddaa ta’ee akka jiru Dubbii Himaan kun himaniiru.

Facebook Comments